Κρίσεις Πανικού – Δέκα Πρακτικά Βήματα για την Αντιμετώπιση

A panic attack is a sudden episode of intense fear that triggers severe physical reactions when there is no real danger or apparent cause. Panic attacks can be very frightening. When panic attacks occur, you might think you’re losing control, having a heart attack or even dying.

Η διαταραχή πανικού ανήκει στις αγχώδεις διαταραχές και χαρακτηρίζεται από αιφνίδιες και επαναλαμβανόμενες προσβολές έντονου άγχους, δυσφορίας, φόβου και ενίοτε τρόμου και συνοδεύεται από μια σειρά ψυχολογικών – γνωσιακών και σωματικών συμπτωμάτων.

Μυθολογική προέλευση του όρου

Ο όρος “πανικός” προέρχεται από τον αρκαδικό βουκολικό θεό Πάνα, ο οποίος είχε κέρατα και πόδια τράγου και ήταν ο προστάτης των τσοπάνηδων και των κοπαδιών. Σύμφωνα με τον ομηρικό ύμνο που είναι αφιερωμένος σ’ αυτόν, ο Πάνας ήταν γιος του Ερμή και της Νύμφης Δρυόπης. Όταν γεννήθηκε, η μητέρα του και η παραμάνα του μόλις τον είδαν με κέρατα, πόδια τράγου και γένια, τινάχτηκαν μακριά από το φόβο τους και το έβαλαν στα πόδια. Αμέσως ο Ερμής γεμάτος χαρά τον πήρε στα χέρια του και έτρεξε στον Όλυμπο. Τον έδειξε στους θεούς και όλοι ξεκαρδίστηκαν στα γέλια. Πιο πολύ γέλασε ο Διόνυσος, ο οποίος του έδωσε και το όνομα Πάνας, γιατί γελούσαν οι “πάντες”.

Ο Πάνας, παίζοντας πάντα μουσική με το σουραύλι του, χόρευε και μάλιστα με πολύ πάθος, πηδηχτά και γρήγορα. Δεν φύλαγε όμως πάντα τα πρόβατα ούτε ευχαριστούσε πάντα με τη μουσική του τους βοσκούς. Κάποτε, γινόταν πνεύμα πονηρό και ευχαριστιόταν να τρομάζει τους τσοπάνηδες και όσους πλανιόταν στα βουνά. Όταν νύχτωνε, οι βοσκοί άκουγαν κρότους στο δάσος ή πέτρες να πέφτουν, ενώ από μακριά έβλεπαν ένα μεγαλόσωμο τράγο που έβγαζε μια παράξενη φωνή που τους κατατρόμαζε.

Μονολότι η περιγραφή της έννοιας του πανικού ανάγεται στην αρχαιότητα, η διαταραχή πανικού καθιερώθηκε, ως ιδιαίτερη κλινική οντότητα, επισήμως μόλις το 1980, με την τρίτη αναθεώρηση των ψυχιατρικών διαταραχών από την Αμερικάνικη Ψυχιατρική Εταιρεία.

Προυποθέσεις

Για να φθάσει κανείς στον ψυχολόγο και να θεωρήσει ότι οι κρίσεις πανικού είναι ψυχολογικής φύσης, πρέπει πρώτα να κάνει τις απαραίτητες εξετάσεις (κλινικό και εργαστηριακό έλεγχο) ώστε να αποκλειστεί οποιαδήποτε οργανική αιτία.

Διαφορά κρίσης και διαταραχής

Η διαταραχή προυποθέτει την εμφάνιση επαναλαμβανόμενων κρίσεων πανικού τουλάχιστον για ένα μήνα με ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα συμπτώματα:

• Επίμονη ανησυχία oτι θα υπάρξουν και άλλες κρίσεις,
• ανησυχία για τις συνέπειες της πιθανής κρίσης (π.χ. απώλεια ελέγχου, φόβος ότι “θα τρελαθώ”),
• σημαντική αλλαγή της συμπεριφοράς που συνδέεται με τις κρίσεις.

Η κρίση πανικού είναι μια διακριτή περίοδος έντονου φόβου ή δυσφορίας περίπου 10 λεπτών με 4 ή περισσότερα από τα ακόλουθα έντονα συμπτώματα:

Ταχυπαλμία, εφίδρωση, τρέμουλο, λαχάνιασμα ή αίσθηση ασφυξίας, αίσθημα πνιγμονής, πόνο ή δυσφορία στον θώρακα, ναυτία, κοιλιακή ενόχληση, ζάλη, λιποθυμία, αίσθημα μη πραγματικού ή ότι κάποιος αποσπάται από τον εαυτό του, φόβο απώλειας ελέγχου, φόβος θανάτου, παραισθήσεις, ρίγη ή αίσθημα ζέστης.

Κρίση πανικού μπορεί να πάθει κάποιος  χωρίς να έχει διαταραχή για πολλούς λόγους όπως π.χ. υπερκόπωση, συνθήκες κακού αερισμού, ζέστη, αδιαθεσία, αλλά και για ψυχολογικούς λόγους όπως άγχος.

Δέκα πρακτικά βήματα για την αντιμετώπιση των κρίσεων πανικού κατά την έκθεση

1.  Θυμηθείτε πως τα αισθήματα δεν είναι τίποτα περισσότερο από υπερβολή των φυσιολογικών σωματικών αντιδράσεων στο στρες.
2.  Δεν είναι βλαβερά ή επικίνδυνα, μόνο δυσάρεστα. Τίποτα το χειρότερο δεν θα συμβεί.
3.  Σταματήστε να προσθέτετε στον πανικό και άλλο πανικό με φοβογόνες σκέψεις για το τι συμβαίνει και που το θα μπορούσε να καταλήξει.
4.  Τώρα σημειώστε τι ακριβώς συμβαίνει στο σώμα σας αυτήν ακριβώς την στιγμή, όχι όμως αυτό που φοβόσαστε πως θα μπορούσε να συμβεί.
5.  Τώρα περιμένετε και δώστε στο φόβο τον χρόνο να περάσει, χωρίς να τον πολεμάτε, ή να δραπετεύετε από αυτόν. Απλώς αποδεχθείτε τον.
6.  Σημειώστε πως μόλις σταματήσετε να προσθέτετε στο φόβο κι’ άλλο φόβο, τότε αυτός αρχίζει να αποσβήνεται μόνος του.
7.  Θυμηθείτε πως το κύριο σημείο της πρακτικής ασκήσεως είναι να μάθετε πως να αντιμετωπίζετε τον φόβο χωρίς να τον αποφεύγετε. Έτσι, τώρα είναι μια ευκαιρία για να κάνετε πρόοδο.
8.  Αναλογισθείτε την πρόοδο που έχετε κάνει προηγουμένως, παρ’ όλες τις δυσκολίες, και πόσο ευχαριστημένος θα είσαστε όταν πετύχετε αυτή την φορά.
9.  Όταν αρχίσετε να νοιώθετε καλύτερα, κοιτάξτε γύρω σας, και αρχίστε να σχεδιάζετε τι θα κάνετε έπειτα.
10.  Τότε, όταν είστε έτοιμος να προχωρήσετε, ξεκινήστε με ένα ξένοιαστο, χαλαρωμένο τρόπο.

Άλλες πηγές:
http://www.apa.org/topics/anxiety/panic-disorder.aspx
http://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/panic-attacks/basics/definition/CON-20020825

Κρίσεις Πανικού – Δέκα Πρακτικά Βήματα για την Αντιμετώπιση προσέγγιση συναισθήματα φοβίες χαμηλή φαντασιώσεις σχέσεις Ακρόπολη θανάτου αναλυτική συνεδρίες Αθήνα γνωσιακή ραντεβού διαταραχή γονέων διάχυτη κρίσεις διάσχιση αυτογνωσία αυτοπραγμάτωση κατάθλιψη φόβος ψυχολογία ψυχοθεραπεία κενό συμπεριφοράς συμβουλευτική κέντρο άγχος πανικού ψυχοθεραπευτής ψυχοθεραπείας αυτοεκτίμηση δυσκολίες ψυχολόγοι ψυχολόγος μετρό εγκατάλειψη ψυχοθεραπεύτρια αναπτυξιακή ανορεξία νευρική βουλιμία προβλήματαΚρίσεις Πανικού – Δέκα Πρακτικά Βήματα για την Αντιμετώπιση διάσχιση αναλυτική δυσκολίες ραντεβού ψυχοθεραπεία διαταραχή αναπτυξιακή συναισθήματα άγχος φαντασιώσεις Αθήνα γνωσιακή σχέσεις ψυχοθεραπευτής πανικού φοβίες συμβουλευτική ανορεξία ψυχολόγοι προσέγγιση μετρό κατάθλιψη διάχυτη κρίσεις κέντρο προβλήματα Ακρόπολη συμπεριφοράς νευρική ψυχολογία συνεδρίες βουλιμία αυτογνωσία γονέων εγκατάλειψη θανάτου αυτοπραγμάτωση χαμηλή ψυχοθεραπεύτρια κενό αυτοεκτίμηση φόβος ψυχολόγος ψυχοθεραπείας Κρίσεις Πανικού – Δέκα Πρακτικά Βήματα για την Αντιμετώπιση αυτοεκτίμηση κατάθλιψη δυσκολίες χαμηλή ψυχολόγος προσέγγιση γονέων θανάτου ραντεβού κρίσεις εγκατάλειψη ψυχολόγοι ανορεξία συμβουλευτική αυτοπραγμάτωση συμπεριφοράς σχέσεις αυτογνωσία διαταραχή φοβίες ψυχολογία φαντασιώσεις βουλιμία ψυχοθεραπευτής προβλήματα Αθήνα συνεδρίες διάχυτη ψυχοθεραπείας νευρική κενό αναλυτική διάσχιση Ακρόπολη ψυχοθεραπεύτρια άγχος πανικού ψυχοθεραπεία συναισθήματα κέντρο γνωσιακή αναπτυξιακή φόβος μετρό Κρίσεις Πανικού – Δέκα Πρακτικά Βήματα για την Αντιμετώπιση κενό ψυχοθεραπευτής ψυχολόγοι διάσχιση πανικού συναισθήματα φόβος δυσκολίες ψυχοθεραπεία κατάθλιψη αυτοεκτίμηση ψυχοθεραπείας συμπεριφοράς αναλυτική διαταραχή σχέσεις γονέων Ακρόπολη προσέγγιση εγκατάλειψη κέντρο συμβουλευτική ψυχολόγος προβλήματα ψυχολογία φαντασιώσεις άγχος μετρό γνωσιακή αναπτυξιακή διάχυτη φοβίες θανάτου αυτοπραγμάτωση νευρική βουλιμία ραντεβού ψυχοθεραπεύτρια χαμηλή κρίσεις ανορεξία συνεδρίες Αθήνα αυτογνωσία Κρίσεις Πανικού – Δέκα Πρακτικά Βήματα για την Αντιμετώπιση προβλήματα ψυχοθεραπευτής συμπεριφοράς δυσκολίες αναπτυξιακή σχέσεις αυτογνωσία βουλιμία διαταραχή νευρική μετρό ψυχοθεραπεία θανάτου γονέων ψυχοθεραπεύτρια αυτοεκτίμηση κατάθλιψη προσέγγιση Ακρόπολη διάχυτη ψυχολογία Αθήνα ψυχοθεραπείας συνεδρίες πανικού γνωσιακή εγκατάλειψη ψυχολόγος ανορεξία χαμηλή ψυχολόγοι διάσχιση φαντασιώσεις φόβος συμβουλευτική κέντρο κενό ραντεβού κρίσεις φοβίες συναισθήματα άγχος αυτοπραγμάτωση αναλυτική