Φταίω Εγώ – Φταίνε Αυτοί…

Η κρίση, η οποία ταλανίζει τα τελευταία χρόνια τη χώρα μας, έχει επιφέρει ριζικές αλλαγές τόσο στον οικονομικό όσο και στον κοινωνικό τομέα. Το βασικό χαρακτηριστικό αυτής της αλλαγής αποτελεί η ραγδαία αύξηση της ανεργίας η οποία και αποτελεί μια κοινωνικοοικονομική συνέπεια της κρίσης. Σύμφωνα με τους κοινωνιολόγους, η ανεργία αποτελεί ένα κοινωνικό πρόβλημα το οποίο δύναται να συσχετιστεί με άλλα προβλήματα τα οποία πλέον αποκτούν κοινωνικό χαρακτήρα. Ένα από αυτά είναι η αυτοκτονία, η οποία μέχρι πρότινος εθεωρείτο αμιγώς ψυχοπαθολογικό πρόβλημα.

Σύμφωνα με έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί για το φαινόμενο της αυτοκτονίας , έχει παρατηρηθεί ότι τα ποσοστά των αυτοκτονιών παραμένουν σταθερά για μια κοινωνία ή μια ομάδα. Αυτό λοιπόν μας κάνει να πιστεύουμε ότι υπάρχουν κάποιοι εξωτερικοί (κοινωνικοί) παράγοντες οι οποίοι ωθούν τα άτομα στη πράξη της αυτοκτονίας. Αξίζει να αναφέρουμε ότι οι ψυχολογικοί λόγοι δύνανται να ερμηνεύουν γιατί ένα άτομο προβαίνει στην πράξη της αυτοκτονίας. Ωστόσο, δεν μπορούν να ερμηνεύσουν τη σταθερότητα των ποσοστών των αυτοκτονιών συνολικά σε μια δεδομένη κοινωνία γεγονός που αποτελεί αρμοδιότητα των κοινωνιολόγων. Σύμφωνα με έρευνες που έγιναν στην Ευρώπη, έχει παρατηρηθεί ότι για κάθε αύξηση 1% στην ανεργία, υπάρχει αύξηση 0,8 % στις αυτοκτονίες. Επιπλέον υπάρχουν και άλλοι λόγοι οι οποίοι συνδέονται με τους κοινωνικούς όπως είναι οι περιβαλλοντικοί. Για παράδειγμα , στη Σκανδιναβία υπάρχουν αρκετά υψηλά ποσοστά αυτοκτονιών τα οποία τείνουν να οφείλονται στο κλίμα.

Σύμφωνα με τους κοινωνιολόγους, οι κοινωνικές τάσεις παρασύρουν τα άτομα στην αυτοκτονία. Οι βασικοί παράγοντες που επηρεάζουν την κατάσταση αυτή είναι η κοινωνική ενσωμάτωση δηλαδή ο βαθμός στον οποίο τα άτομα αισθάνονται ότι ανήκουν στη κοινωνία καθώς και η ρύθμιση , δηλαδή ο βαθμός στον οποίο οι πράξεις των ατόμων βρίσκονται υπό τον έλεγχο ηθικών κανόνων και αξιών. Στηριζόμενοι λοιπόν στους παραπάνω παράγοντες , διακρίνουμε τους τέσσερις τύπους αυτοκτονίας.

Όσον αφορά το βαθμό ενσωμάτωσης των ανθρώπων, διακρίνουμε την εγωιστική και την αλτρουιστική αυτοκτονία. Στην εγωιστική αυτοκτονία, τα άτομα έχουν ελάχιστους δεσμούς με το κοινωνικό σύνολο και δεν λαμβάνουν καμία υποστήριξη ή καθοδήγηση από αυτό. Στις κοινωνίες στις οποίες έχουμε αυτό τον τύπο αυτοκτονίας υπάρχουν πολλοί χαλαροί κοινωνικοί δεσμοί διότι δίνεται μεγάλη σημασία στα ατομικά δικαιώματα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι εργένηδες οι οποίοι είναι πιο ευάλωτοι σε αυτόν τον τύπο αυτοκτονίας συγκριτικά με τους παντρεμένους. Στη συνέχεια, στην αλτρουιστική αυτοκτονία τα άτομα έχουν χάσει την ατομικότητά τους και εμφανίζεται υψηλό ποσοστό ενσωμάτωσης στο κοινωνικό σύνολο. Στις κοινωνίες αυτές, προτεραιότητα έχουν οι συνολικές κοινωνικές ανάγκες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι καμικάζι της Ιαπωνίας στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Όσον αφορά το βαθμό ρύθμισης, διακρίνουμε την φαταλιστική και την ανομική αυτοκτονία. Στη φαταλιστική αυτοκτονία , τα άτομα διακατέχονται από υπερβολική ρύθμιση της ζωής τους από τους κοινωνικούς κανόνες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα σύμφωνα με τον Durkheim, αποτελεί η αυτοκτονία φυλακισμένων οι οποίοι προτίμησαν να αυτοκτονήσουν παρά να υπόκεινται σ αυτό το βάρβαρο καθεστώς που επικρατεί στις φυλακές. Τέλος, στην ανομική αυτοκτονία , οι κοινωνίες έχουν ένα ελλιπές σύστημα κοινωνικών κανόνων και αξιών. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να επικρατεί μια κατάσταση ανομίας η οποία και ωθεί τα άτομα στην αυτοκτονία.

Κλείνοντας , αξίζει να αναφέρω ότι οι περισσότερες αυτοκτονίες που διαπράττονται στην Ελλάδα την περίοδο αυτή, σχετίζονται με την ανομική αυτοκτονία λόγω των άσχημων οικονομικών και κοινωνικών συνθηκών που επικρατούν. Οι κοινωνικοί και ηθικοί κανόνες είναι συγκεχυμένοι και ασαφείς. Οι εν δυνάμει αυτόχειρες δεν αισθάνονται καμία οικονομική ή κοινωνική υποστήριξη από το περιβάλλον τους και έτσι αποκτούν αυτοκτονικές τάσεις.

Χρήστος Θεοδωρόπουλος – Κοινωνιολόγος

Φταίω Εγώ – Φταίνε Αυτοί… συνεδρίες άγχος πανικού κενό αυτοεκτίμηση αναπτυξιακή διαταραχή γνωσιακή βουλιμία διάσχιση κέντρο φαντασιώσεις ανορεξία φοβίες ραντεβού σχέσεις ψυχοθεραπεύτρια κρίσεις συμπεριφοράς ψυχολογία χαμηλή διάχυτη συναισθήματα συμβουλευτική γονέων προσέγγιση μετρό ψυχολόγος Ακρόπολη θανάτου ψυχολόγοι προβλήματα εγκατάλειψη φόβος νευρική αυτοπραγμάτωση κατάθλιψη αυτογνωσία δυσκολίες ψυχοθεραπευτής Αθήνα αναλυτική ψυχοθεραπείας ψυχοθεραπείαΦταίω Εγώ – Φταίνε Αυτοί… συναισθήματα εγκατάλειψη ψυχολογία διαταραχή θανάτου γνωσιακή φαντασιώσεις κατάθλιψη ψυχοθεραπεία νευρική κέντρο διάσχιση ψυχολόγοι ανορεξία μετρό κρίσεις αναπτυξιακή σχέσεις αναλυτική αυτοεκτίμηση γονέων Αθήνα ψυχοθεραπείας ψυχολόγος ραντεβού συμβουλευτική δυσκολίες κενό φόβος διάχυτη πανικού άγχος ψυχοθεραπευτής προβλήματα συμπεριφοράς φοβίες χαμηλή αυτοπραγμάτωση συνεδρίες αυτογνωσία βουλιμία προσέγγιση Ακρόπολη ψυχοθεραπεύτρια Φταίω Εγώ – Φταίνε Αυτοί… νευρική συνεδρίες δυσκολίες κρίσεις θανάτου αναπτυξιακή διάχυτη ψυχοθεραπείας φοβίες ανορεξία Ακρόπολη Αθήνα κενό συναισθήματα αυτοεκτίμηση διαταραχή ψυχολόγοι μετρό κέντρο ψυχοθεραπεύτρια βουλιμία αυτογνωσία γονέων γνωσιακή ψυχολόγος προβλήματα ραντεβού σχέσεις ψυχοθεραπεία αναλυτική χαμηλή διάσχιση ψυχολογία συμπεριφοράς προσέγγιση κατάθλιψη πανικού φαντασιώσεις συμβουλευτική άγχος φόβος εγκατάλειψη ψυχοθεραπευτής αυτοπραγμάτωση Φταίω Εγώ – Φταίνε Αυτοί… Αθήνα διάχυτη προβλήματα σχέσεις διαταραχή γνωσιακή φαντασιώσεις πανικού ψυχολόγος ραντεβού κατάθλιψη προσέγγιση δυσκολίες βουλιμία αυτοπραγμάτωση χαμηλή συμβουλευτική Ακρόπολη ψυχοθεραπείας θανάτου διάσχιση ψυχοθεραπεία αναπτυξιακή κρίσεις αυτογνωσία ψυχολογία αυτοεκτίμηση φοβίες νευρική φόβος άγχος ανορεξία συναισθήματα γονέων κέντρο ψυχοθεραπεύτρια συμπεριφοράς κενό εγκατάλειψη αναλυτική ψυχοθεραπευτής μετρό συνεδρίες ψυχολόγοι Φταίω Εγώ – Φταίνε Αυτοί… συναισθήματα κατάθλιψη δυσκολίες πανικού νευρική κέντρο συμπεριφοράς ανορεξία ραντεβού αναπτυξιακή διαταραχή ψυχοθεραπευτής σχέσεις θανάτου συμβουλευτική κρίσεις ψυχοθεραπεία φαντασιώσεις προβλήματα αυτοπραγμάτωση αυτογνωσία εγκατάλειψη αναλυτική βουλιμία ψυχοθεραπεύτρια γονέων διάχυτη Αθήνα κενό ψυχολόγοι Ακρόπολη χαμηλή άγχος προσέγγιση ψυχολόγος ψυχοθεραπείας φοβίες γνωσιακή αυτοεκτίμηση συνεδρίες ψυχολογία μετρό φόβος διάσχιση Φταίω Εγώ – Φταίνε Αυτοί… διαταραχή διάχυτη αυτοπραγμάτωση χαμηλή προσέγγιση συμπεριφοράς θανάτου Ακρόπολη αναπτυξιακή ανορεξία κρίσεις κέντρο ψυχολογία πανικού διάσχιση συνεδρίες ψυχοθεραπείας φαντασιώσεις συμβουλευτική δυσκολίες προβλήματα ψυχοθεραπευτής ψυχοθεραπεύτρια αναλυτική άγχος φοβίες εγκατάλειψη γονέων μετρό φόβος νευρική βουλιμία κατάθλιψη σχέσεις αυτοεκτίμηση ραντεβού γνωσιακή κενό ψυχολόγοι ψυχολόγος αυτογνωσία συναισθήματα ψυχοθεραπεία Αθήνα